22 lipca, 2026
Brak komentarzy
Pod nazwą „tablice optometryczne” kryje się kilka zupełnie różnych narzędzi, nie jeden produkt w kilku wariantach kolorystycznych. Klasyczna tablica z literami mierzy ostrość widzenia. Zupełnie inny test sprawdza rozpoznawanie barw, inny wrażliwość na kontrast, jeszcze inny widzenie stereoskopowe. Zanim wybierzesz konkretny model, warto wiedzieć, którą funkcję wzroku gabinet faktycznie bada, bo to decyduje o wyborze dużo bardziej niż cena czy design.
Tablica Snellena to najbardziej rozpoznawalny test w okulistyce: rzędy liter, cyfr albo obrazków malejące od góry do dołu. Wersja z obrazkami, na przykład tablica z grzybkiem, sprawdza się u dzieci, które nie znają jeszcze liter. Haki Snellena, czyli symbol w kształcie litery E obracany w cztery strony, działają u pacjentów niepiśmiennych albo z trudnościami w rozpoznawaniu liter. Tablica Sloan to inny zestaw optotypów, stosowany tam, gdzie protokół badania tego wymaga.
Ceny w tej grupie rozciągają się od 25,64 zł za prostą kartonową tablicę do 3780 zł za podświetlany model z pilotem. Różnica nie bierze się z jakości nadruku, tylko z kontroli oświetlenia: podświetlana tablica LED daje ten sam poziom jasności optotypów niezależnie od pory dnia i światła w gabinecie, więc wynik badania jest bardziej powtarzalny. Kartonowa tablica wymaga stałego, dobrego oświetlenia pomieszczenia, żeby wynik miał sens.
Standardowe badanie ostrości wzroku tablicą Snellena wykonuje się z 6 metrów, albo z 3 metrów przy użyciu lustra, które podwaja optyczną drogę światła. W ofercie są warianty podświetlanych tablic z pilotem skalibrowane pod dystans 3 albo 5 metrów. Wybór złego wariantu do rzeczywistej odległości w gabinecie daje błędny wynik, niezależnie od tego, jak dobra jest sama tablica.
Test Ishihary sprawdza, czy pacjent rozróżnia barwy, nie ostrość widzenia. To okrągłe plansze z kropkami w różnych kolorach, w których osoba z prawidłowym rozpoznawaniem barw widzi cyfrę albo kształt, a osoba z daltonizmem, w zależności od typu zaburzenia, nie widzi go wcale albo widzi inny. W ofercie są zestawy typu Ishihary po 14 tablic, a także warianty 24 i 38 tablic oraz osobna wersja dla dzieci z symbolami zamiast cyfr. Więcej tablic w zestawie oznacza dokładniejszą diagnostykę, ale do prostego badania przesiewowego wystarczy zestaw 14 tablic.
Tablica Pelli-Robson mierzy wrażliwość na kontrast, czyli zdolność odróżnienia liter o coraz słabszym kontraście od tła, niezależnie od ich wielkości. To inny parametr niż ostrość widzenia i ma znaczenie na przykład przy diagnostyce jaskry czy zaćmy. Dostępna jest wersja na dystans 3 metrów i osobna wersja do bliży, na 40 cm.
Testy Randota, muchy i motyla sprawdzają widzenie stereoskopowe, czyli to, czy oczy współpracują ze sobą i dają wrażenie głębi. To najdroższa grupa w tej kategorii, w granicach 1040-1050 zł, bo wykorzystuje polaryzację i specjalny druk, nie tylko kontrastowy nadruk liter. Stosuje się je głównie w diagnostyce dziecięcej, przy podejrzeniu zeza albo zaburzeń widzenia obuocznego.
Nie. W przeciwieństwie do wag medycznych, tablice do badania wzroku nie są przyrządami pomiarowymi w rozumieniu przepisów metrologicznych i nie podlegają legalizacji.
Wersja z obrazkami albo zwierzętami zamiast liter, bo dziecko, które jeszcze nie czyta, i tak wskaże na obrazek. Haki Snellena też się sprawdzają, ale wymagają zrozumienia polecenia „w którą stronę patrzy litera E”, co bywa trudniejsze dla najmłodszych.
Nie, jeśli gabinet bada więcej niż samą ostrość widzenia. Ostrość, rozpoznawanie barw, kontrast i widzenie stereoskopowe to cztery różne testy, każdy z osobnym zestawem tablic.
Do podstawowego gabinetu, który bada wyłącznie ostrość widzenia, wystarczy zestaw kartonowych tablic Snellena w wariancie dla dorosłych i dla dzieci. Gabinet okulistyczny albo szkolny punkt badań przesiewowych, który chce sprawdzać też rozpoznawanie barw, potrzebuje dodatkowo testu Ishihary. Pełny przegląd wszystkich wariantów jest w kategorii tablice optometryczne.
